De gezondheid van ons voedsel is een thema dat de afgelopen jaren in toenemende mate in de belangstelling staat. Iedereen kan zich de BSE-crisis herinneren of de kwestie van de met dioxine verontreinigde cola. Alle partijen in de keten, van boer tot en met winkelier en ook de consument, hebben hun eigen verantwoordelijkheid om te zorgen dat het voedsel ook daadwerkelijk veilig geconsumeerd kan worden. Dat wil zeggen: dat het op de manier waarop het bedoeld is veilig gegeten kan worden, dus  zonder nadelige gevolgen voor de gezondheid van de consument.

Dat begint al bij de boer. Deze zorgt ervoor dat zijn dieren of planten op gezonde wijze opgroeien. Een groot aantal Nederlandse en Europese wetten schrijven boer en tuinder voor aan welke voorwaarden zij hierbij moeten voldoen. Dankzij deze regels ligt er in de winkel geen groente met resten bestrijdingsmiddelen of vlees van een BSE-koe. Evenzo is er wetgeving voor de andere schakels in de keten, zoals transporteur, verwerker, distributeur en handelaar. Normaalgesproken kan de consument ervan uitgaan dat hij alle producten in de winkel met gerust gemoed kan kopen en - zonodig na bereiding - vervolgens opeten.

Dat wil zeker niet zeggen dat al deze producten vrij zijn van toevoegingen. Aan heel veel producten die in de winkel liggen zijn stoffen toegevoegd. Dat gebeurt om verschillende redenen. Bijvoorbeeld: om de smaak te verbeteren of om de producten een ‘gezondheidsimago’ te geven, maar vooral om producten langer te kunnen bewaren. Ondanks geavanceerde verpakkings- en bewaarmethoden zijn conserveringsmiddelen niet meer uit de moderne voedingsindustrie weg te denken.

Ondanks de toevoegingen kunnen deze producten zonder bezwaar genuttigd worden. En voor de kritische consument is het goed om te weten dat op het etiket altijd terug te vinden is wat er in het product zit. Dat is wettelijk voorgeschreven.

Veel consumenten vragen zich af of hun maaltijd nog wel veilig is. Natuurlijk, de producten in de supermarkt voldoen aan veel kwaliteitseisen, maar of ze goed zijn voor de gezondheid is er niet altijd aan af te zien. Daarom schakelen steeds meer mensen over op duurzaam geproduceerd voedsel. Tegen een iets hogere prijs hebben ze de garantie dat er geen restanten van bestrijdingsmiddelen of andere onnatuurlijke toevoegingen in zitten. Bovendien is veel biologisch of duurzaam geproduceerd voedsel van lokale herkomst, wat veel meer controlemogelijkheden biedt op productiewijze en verwerkingsmethode dan bij voedsel dat – bij wijze van spreken - van de andere kant van de wereld komt.

Toch is ook duurzaam geproduceerd voedsel niet per definitie veilig. Dat komt doordat de laatste schakel in de keten, de consument, in hoge mate bepalend is voor de toestand waarin het product uiteindelijk op tafel komt. Voedselveiligheid staat of valt bij een goede hygiëne in de keuken. Vooral de vaatdoek is berucht. In veel huishoudens is dit een ware bacteriënverspreider en levert het reinigen van het aanrecht met de vaatdoek dus een averechts effect op.